Πίνακας περιεχομένων

Ο θηλασμός είναι ένα υπέροχο δώρο της φύσης προς τη μητέρα και το βρέφος. Παρόλα αυτά, εάν η μητέρα χρειάζεται να ακολουθήσει μία συγκεκριμένη διατροφή, το άγχος και τα ερωτηματικά αυξάνονται. Τι πρέπει να γνωρίζει η θηλάζουσα μητέρα στη διατροφή κατά την περίοδο του θηλασμού; Η σωστή ενημέρωση και ένα μεγάλο εύρος εναλλακτικών είναι απαραίτητα, ώστε να αισθανθεί η ίδια ασφαλής και να απολαύσει τη διαδικασία.

Ποιοι είναι οι λόγοι για την αποφυγή των δημητριακών;

Οι μητέρες που θηλάζουν πρέπει να διατηρούν μια υγιεινή και ισορροπημένη διατροφή για να εξασφαλίσουν τη βέλτιστη υγεία και ανάπτυξη του βρέφους τους. Ενώ η ομάδα των δημητριακών αποτελεί τη βάση της Μεσογειακής διατροφής, μπορεί να υπάρχουν συγκεκριμένοι  λόγοι για τους οποίους μια γυναίκα θα επιλέξει να μην τα καταναλώσει. Μπορεί λόγω της εμφάνισης μιας αλλεργίας στο σιτάρι ή δυσανεξίας, ή λόγω της ύπαρξης κοιλιοκάκης. Επιπλέον, ίσως χρειάζεται να ακολουθηθεί μία δίαιτα χαμηλή σε FODMAPs για ένα ορισμένο χρονικό διάστημα.

Σύμφωνα με την υπάρχουσα βιβλιογραφία, η περίπτωση να εμφανιστεί στο βρέφος αλλεργική αντίδραση στα δημητριακά μέσω του θηλασμού είναι εξαιρετικά σπάνια και η αποφυγή τους προτείνεται αφού έχουν πρώτα ερευνηθεί τα γαλακτοκομικά για πιθανή αλλεργία. Γνωρίζουμε, επίσης, πως η γλουτένη δεν μεταφέρεται μέσω του μητρικού γάλακτος. Για αυτό και στην περίοδο του αποκλειστικού θηλασμού δεν μπορούμε να ελέγξουμε την περίπτωση ύπαρξης κοιλιοκάκης.

Διατροφή κατά την περίοδο του θηλασμού: Αποχή από τα σιτηρά

Τι θρεπτικά συστατικά λαμβάνουμε από τα δημητριακά;

Το σιτάρι, το κριθάρι, η σίκαλη και η βρώμη είναι τα βασικά δημητριακά που γνωρίζουμε. Η ομάδα των δημητριακών είναι μία από τις 5 απαραίτητες ομάδες τροφίμων, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας και δεν πρέπει να αποφεύγεται χωρίς να συνυπάρχει κάποιος παράγοντας υγείας. Είναι σημαντικό, λοιπόν, να κατανοήσουμε τα θρεπτικά συστατικά που λαμβάνονται από τα δημητριακά.

Τα δημητριακά περιέχουν απαραίτητα θρεπτικά συστατικά, όπως υδατάνθρακες, φυτικές ίνες και βιταμίνες του συμπλέγματος Β. Οι υδατάνθρακες των δημητριακών είναι βασική πηγή ενέργειας για τον ανθρώπινο οργανισμό.Κατά την περίοδο του θηλασμού, που η γυναίκα έχει αυξημένες ανάγκες σε θερμίδες, αυτή η ομάδα καλύπτει μεγάλο μέρος τους.

Επίσης, τα θρεπτικά συστατικά που αναφέρθηκαν είναι σημαντικά για τη διατήρηση ενός υγιούς πεπτικού συστήματος και την υποστήριξη της λειτουργίας του νευρικού συστήματος. Επιπλέον, ορισμένα δημητριακά, όπως η βρώμη, είναι γνωστά για την υψηλή περιεκτικότητά τους σε βήτα-γλυκάνη, μια διαλυτή ίνα που έχει αποδειχθεί ότι υποστηρίζει τη λειτουργία του ανοσοποιητικού και μειώνει τον κίνδυνο καρδιακών παθήσεων.

Τέλος, τα δημητριακά καλύπτουν μέρος των αναγκών της θηλάζουσας σε σίδηρο, ασβέστιο, μαγνήσιο, χαλκό, μαγγάνιο και πολλά άλλα ιχνοστοιχεία και μέταλλα.

Ποιοι είναι οι πιθανοί κίνδυνοι που προκύπτουν από την απουσία των δημητριακών;

Είναι σημαντικό για τις μητέρες που επιλέγουν να αποκλείσουν τα δημητριακά από τη διατροφή τους να γνωρίζουν τους πιθανούς κινδύνους. Μια δίαιτα χαμηλή σε φυτικές ίνες μπορεί να οδηγήσει σε δυσκοιλιότητα, η οποία μπορεί να είναι άβολη τόσο για τη μητέρα όσο και για το βρέφος.

Επιπλέον, μια δίαιτα που είναι ανεπαρκής σε βιταμίνες Β μπορεί να οδηγήσει σε κόπωση, ευερεθιστότητα και μειωμένη παραγωγή γάλακτος. Ωστόσο, με τον προσεκτικό προγραμματισμό των γευμάτων και τη συμπερίληψη εναλλακτικών πηγών αυτών των θρεπτικών συστατικών, είναι δυνατό να διατηρηθεί μια υγιεινή και ισορροπημένη διατροφή χωρίς την κατανάλωση δημητριακών.

Διατροφή κατά την περίοδο του θηλασμού: Αποχή από τα σιτηρά

Ποιες είναι οι εναλλακτικές επιλογές;

Για τις μητέρες που επιλέγουν να μην καταναλώνουν δημητριακά, υπάρχουν και άλλες πηγές αυτών των θρεπτικών συστατικών. Για παράδειγμα, τα φρούτα, τα λαχανικά και τα όσπρια είναι όλα πλούσια σε υδατάνθρακες, φυτικές ίνες και τις προαναφερόμενες βιταμίνες. Επιπλέον, υπάρχουν σπόροι όπως το ρύζι, το κεχρί και ψευδοδημητριακά όπως η κινόα, ο αμάρανθος και το φαγόπυρο, τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως υποκατάστατα των δημητριακών στα γεύματα.

Οι σπόροι, όπως η κινόα, το ρύζι, το κεχρί,  ο αμάρανθος και το φαγόπυρο, είναι σημαντικές εναλλακτικές πηγές υδατανθράκων, φυτικών ινών και βιταμινών Β για τις μητέρες που επιλέγουν να μην καταναλώνουν δημητριακά. Αν και δεν ανήκουν στην ίδια βοτανική κατηγορία με τα δημητριακά, χρησιμοποιούνται με παρόμοιο τρόπο στη μαγειρική. Επίσης, η φυσική απουσία γλουτένης σε αυτά τα καθιστά κατάλληλη επιλογή για μητέρες με κοιλιοκάκη.

Η μαγειρική τους είναι πολύ εύκολη και μπορούν να πάρουν τη θέση των γνωστών μας σιτηρών ενώ στο εμπόριο ξεπηδούν συνεχώς αρτοσκευάσματα και ζυμαρικά από αυτά.

Διατροφή κατά την περίοδο του θηλασμού: Αποχή από τα σιτηρά

Είναι ασφαλές να καταναλώνει σιτηρά η θηλάζουσα μητέρα;

Συμπερασματικά, ενώ τα δημητριακά παρέχουν σημαντικά θρεπτικά συστατικά για τις θηλάζουσες γυναίκες, υπάρχουν, τελικά, πολλές εναλλακτικές πηγές αυτών των θρεπτικών συστατικών που είναι διαθέσιμες. Οι μητέρες που επιλέγουν να μην καταναλώνουν δημητριακά μπορούν να διατηρήσουν μια υγιεινή και ισορροπημένη διατροφή συμπεριλαμβάνοντας φρούτα, λαχανικά, όσπρια, σπόρους και ψευδοδημητριακά στα γεύματά τους.

Είναι σημαντικό να γνωρίζετε τους πιθανούς κινδύνους του αποκλεισμού των δημητριακών από τη διατροφή, όπως η δυσκοιλιότητα και η μειωμένη παραγωγή γάλακτος, και να λάβετε μέτρα για να διασφαλίσετε ότι στη διατροφή περιλαμβάνονται εναλλακτικές πηγές αυτών των θρεπτικών συστατικών. 

Συνεργαζόμενοι με έναν καταρτισμένο διαιτολόγο, οι μητέρες μπορούν να αναπτύξουν ένα πρόγραμμα διατροφής που να καλύπτει τις διατροφικές τους ανάγκες και να υποστηρίζει την υγεία και την ανάπτυξη του βρέφους τους.

Extra Tip: Κρατήστε ένα ημερολόγιο καταγραφής των γευμάτων σας ώστε να μπορείτε πιο εύκολα να στοχοποιήσετε το πιθανό αλλεργιογόνο!

Σοφία Εμμανουήλ

Σοφία Εμμανουήλ

Διαιτολόγος – Διατροφολόγος

Η Σοφία Εμμανουήλ είναι Διαιτολόγος Διατροφολόγος. Έχει ιδρύσει το διαιτολογικό γραφείο Nourish Yourself και την διαδικτυακή πλατφόρμα Nourish Yourself As A Mother. Σκοπός της είναι να βοηθήσει διατροφικά έγκυες, μανούλες που θηλάζουν βρέφη με αλλεργίες, καθώς και γονείς που τώρα ξεκινούν το ταξίδι τους στις στερεές τροφές με τα βρέφη τους, να τρέφονται σωστά, απλά, ολοκληρωμένα και θρεπτικά.

Διαβάστε περισσότερα

 

  • https://www.laleche.org.uk/allergies/
  • Academy of Nutrition and Dietetics. (2020). Breastfeeding Nutrition Fact Sheet. Retrieved from https://www.eatright.org/health/pregnancy/breast-feeding/breastfeeding-nutrition
  • Mariotti, F. (2018). Plant Protein Intake and Dietary Diversity Are Independently Associated with Nutrient Adequacy in Breastfeeding Women from a National Survey in the United States. The Journal of Nutrition, 148(3), 422-429. doi
  • https://www.eatright.org/health/pregnancy/breastfeeding-and-formula/nursing-your-baby-what-you-eat-and-drink-matters
  • Allen, L.H. and Hampel, D., 2020. Human Milk as the First Source of Micronutrients. Global Landscape of Nutrition Challenges in Infants and Children, 93, pp.67-76.
  • Jeong, G., Park, S.W., Lee, Y.K., Ko, S.Y. and Shin, S.M., 2017. Maternal food restrictions during breastfeeding. Korean journal of pediatrics, 60(3), p.70.
  • https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/healthy-diet
  • EFSA Panel on Dietetic Products, Nutrition, and Allergies. (2019). Scientific opinion on dietary reference values for folate. EFSA Journal, 17(3), e05547. https://doi.org/10.2903/j.efsa.2019.5547
  • Skręt-Magierło, J., Wesołowska, A., Krela-Kaźmierczak, I., Stachowska, E., & Suliburska, J. (2020). Vegan Diet in Pregnancy and Lactation: What Do We Know? Nutrients, 12(8), 2264. https://doi.org/10.3390/nu12082264
  • Szajewska, H., & Shamir, R. (2019). Challenging the role of cereal grains in the development of nutritional inadequacies of modern children and adolescents. Critical Reviews in Food Science and Nutrition, 59(6), 886–895. https://doi.org/10.1080/10408398.2017.1407022
  • Vandenplas, Y., Abu-Zekry, M., Alarcon, P., Fleischer, D., Hernell, O., Kolacek, S., Laignelet, H., Murch, S., Piwowarczyk, A., Ribes-Koninckx, C., Salvatore, S., Staiano, A., Shamir, R., & ESPGHAN Committee on Nutrition. (2015). Prebiotic carbohydrates in the diet of infants and young children. Annals of Nutrition and Metabolism, 66(2-3), 183–191. https://doi.org/10.1159/000381108