Ο θηλασμός παρότι είναι μια φυσιολογική διαδικασία, χρειάζεται καλή προετοιμασία και κάποιες φορές υποστήριξη από επαγγελματία υγείας. Κυκλοφορούν πολλοί μύθοι και δεν βλέπουμε συχνά θηλάζουσες μητέρες στο κοινωνικό μας περιβάλλον ή τον δημόσιο χώρο. Στην Ελλάδα, δυστυχώς, μόνο 51% των νεογέννητων θηλάζουν μετά από μια εβδομάδα (1). Σε μεγάλο βαθμό αυτό οφείλεται στην έλλειψη σωστά τεκμηριωμένης ενημέρωσης και καθοδήγησης των γυναικών. Διάβασε τις συχνότερες δυσκολίες στον θηλασμό και πώς να τις αντιμετωπίσεις!

Οι συχνότερες δυσκολίες στον θηλασμό

Ανεπαρκής προσκόλληση του μωρού στο στήθος

Σε αντίθεση με τη διαδεδομένη αντίληψη ότι το μωρό θηλάζει από τη θηλή, στην πραγματικότητα θηλάζει από το στήθος. Στόχος είναι το μωρό να λαμβάνει όσο περισσότερο από τη θηλαία άλω (η σκουρόχρωμη περιοχή γύρω από τη θηλή) στο στόμα του κατά τον θηλασμό. Πρέπει δηλαδή να αναμείνεις εκείνη τη στιγμή που το μωρό σου θα ανοίξει το στόμα του πλατιά, σαν να χασμουριέται. Έτσι θα επιτευχθεί παραγωγική και ανώδυνη προσκόλληση. Σε αντίθετη περίπτωση κινδυνεύεις να τραυματιστούν οι θηλές σου και το μωρό να μην σιτίζεται σωστά, οδηγώντας σε μειωμένη παραγωγή γάλακτος και ελλιπή αύξηση βάρους.

Έξτρα τιπ

Δοκίμασε την ασύμμετρη προσκόλληση! Φρόντισε να ακουμπήσεις το κάτω χείλος του μωρού στο κάτω περίγραμμα της θηλαίας άλου. Έτσι η θηλή θα δείχνει προς τη μύτη του. Μόλις ανοίξει πλατιά το στόμα, το φέρνεις κοντά σου αφήνοντας τη θηλή να εισέλθει στραμμένη προς τα πάνω. Έτσι εκείνη θα φτάνει μέχρι τη μαλακή υπερώα στον ουρανίσκο του μωρού και θα δημιουργείται λιγότερη τριβή. (2) (3)

Δοκίμασέ το σε στάση «ράγκμπι» η οποία σου δίνει μεγαλύτερο ορατό πεδίο!

Δυσκολίες στον θηλασμό - Μαμά που θηλάζει το μωρό της

Τραυματισμένες ή ερεθισμένες θηλές

Η συχνότερη αιτία που οδηγεί σε πληγωμένες θηλές είναι η κακή προσκόλληση του μωρού στο στήθος. Μην κάνεις εκπτώσεις αν πονάς! Ο πόνος κατά τον θηλασμό είναι πάντα προειδοποιητικό σημάδι. Εκτός από τα πρώτα πιο έντονα δευτερόλεπτα ενός γεύματος, ο θηλασμός πρέπει να είναι ως επί το πλείστον ανώδυνος. Μπορείς να δοκιμάσεις να αφήνεις το μητρικό γάλα στη θηλή να στεγνώνει στον αέρα και να μένεις συχνά με το στήθος ακάλυπτο. Αν προτιμάς την υγρή επούλωση, δοκίμασε τα ασημένια κυπελάκια θηλών Silverette®. Το ασήμι δρα προληπτικά, θεραπευτικά και προστατεύει από την τριβή με το ρούχο (4). Επίσης έχει αντιμικροβιακές, αντιμυκητισιακές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες (5).

Ενόχληση και πρήξιμο όταν «κατεβαίνει το γάλα»

Στην πραγματικότητα δεν «κατεβαίνει» το γάλα την τρίτη ημέρα μετά τον τοκετό, αλλά προετοιμάζεται ήδη από το τρίτο τρίμηνο της εγκυμοσύνης (2). Η υπερφόρτωση του στήθους που παρατηρείται συχνά το τρίτο 24ωρο μετά τον τοκετό οφείλεται σε φλεβική και λεμφαγγειακή συμφόρηση. Το στήθος μοιάζει πρησμένο, ζεστό και ερυθρό.

Η σημαντικότερη αντιμετώπιση της συμφόρησης είναι ο θηλασμός κατά βούληση. Όποτε και για όσο διάστημα δηλαδή το ζητάει το μωρό αλλά ΚΑΙ όποτε νιώσει η μαμά την ανάγκη να ανακουφιστεί. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να χρειαστεί να ΞΥΠΝΗΣΕΙΣ το μωρό σου για να σε βοηθήσει. Μακροπρόθεσμα είναι η καλύτερη προσέγγιση να ρυθμίζει το μωρό την παραγωγή του γάλακτος και να μην παρεμβαίνεις με κάποιο θήλαστρο, τουλάχιστον το πρώτο σαρανταήμερο. Αυτό θα έδινε στο στήθος σου το μήνυμα ότι οφείλει να θρέψει δύο παιδιά!

Αν η συμφόρηση καθιστά δύσκολη την προσκόλληση του μωρού, μπορεί να χρησιμοποιηθεί η αντίστροφη πίεση της θηλαίας άλου (reversed pressure). Σε αυτή την τεχνική τοποθετείς τα δάχτυλά σου στα πλαϊνά της θηλής πιέζοντας προς το στέρνο, έτσι ώστε να αποσυμφορηθεί η περιοχή γύρω από τη θηλή. Θα σε ανακουφίσει επίσης το μασάζ στο στήθος και η άμελξη γάλακτος με το χέρι (2).

Δυσκολίες στον θηλασμό - Μαμά που θηλάζει

Φραγμένος πόρος γαλακτοφόρου αδένα

Όταν φράσσει ένας πόρος γαλακτοφόρου αδένα, δεν μπορεί να εξέλθει το γάλα από εκείνο το σημείο. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε πόνο στη θηλή, τοπική ερυθρότητα και διόγκωση ή μαστίτιδα. Και πάλι το κλειδί είναι η σωστή προσκόλληση του μωρού στο στήθος. Μάλιστα φαίνεται να «αδειάζει» καλύτερα το σημείο του στήθους όπου δείχνει το πιγούνι του μωρού, καθώς μαλάσσει εκείνο το σημείο πιο αποτελεσματικά. Γι’ αυτό τον λόγο είναι σημαντική η εναλλαγή στάσεων θηλασμού. Μπορεί να σε βοηθήσει η χρήση μίας ζεστής κομπρέσας και η μάλαξη του στήθους πριν τον θηλασμό (2).

Εάν δεν μπορείς να αντιμετωπίσεις μόνη τις συχνότερες δυσκολίες στον θηλασμό …

Αν δεν δεις βελτίωση μέσα σε 24-48 ώρες, αναζήτησε την υποστήριξη από μια μαία η έναν επαγγελματία υγείας πιστοποιημένο ως IBCLC. Ο θηλασμός είναι ένα τεράστιο κεφάλαιο που σε κάποιες περιπτώσεις χρειάζεται την υπομονετική και τεκμηριωμένη καθοδήγηση από επαγγελματίες υγείας.

Από τη Δήμητρα Κουτουμάνου, Μαία
info@dimitra.life

  1. Ινστιτούτο Υγείας Παιδιού. Εθνική Μελέτη εκτίμησης της συχνότητας και των προσδιοριστικών παραγόντων του Μητρικού Θηλασμού στην Ελλάδα. Αθήνα. [Online] 2018. http://epilegothilasmo.gr/wp-content/uploads/2018/03/meleti_breastfeeding_-2018_17_final.pdf.
  2. Ινστιτούτο Υγείας Παιδιού. Μητρικός θηλασμός: Οδηγός για επγγελματίες υγείας. [Online] Ιωάννα Αντωνιάδου-Κουμάτου και συν., επιμέλεια: Ιωάννα Αντωνιάδου-Κουμάτου, Αικατερίνη Σοφιανού, Αθήνα 2015. https://eody.gov.gr/wp-content/uploads/2019/12/%CE%99%CE%BD%CF%83%CF%84%CE%B9%CF%84%CE%BF%CF%8D%CF%84%CE%BF-%CE%A5%CE%B3%CE%B5%CE%AF%CE%B1%CF%82-%CF%84%CE%BF%CF%85-%CE%A0%CE%B1%CE%B9%CE%B4%CE%B9%CE%BF%CF%8D-%CE%9C%CE%B7%CF%84%CF%81%CE%B9%CE%BA%CF%8C%CF%82.
  3. Official reprint from UpToDate®. Latch-on breastfeeding. [Online] https://www.uptodate.com/contents/image/print?imageKey=PEDS%2F112380.
  4. Evaluation of the effectiveness of a silver-impregnated medical cap for topical treatment of nipple fissure of breastfeeding mothers. Adriano Marrazzu 1, Maria Grazia Sanna 2, Francesco Dessole 1, Giampiero Capobianco 1, Maria Domenica Piga 1, Salvatore Dessole 1. [Online] https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25989381/.
  5. Silverette Greece. [Online] 2022. https://silverette.gr/