….όταν μεγαλώνουν αποκλειστικά τα εγγόνια τους… μια υπέροχη οικογένεια!

Τι είναι οικογένεια

Ανοίγοντας κανείς το λεξικό μπορεί να βρει διάφορους ορισμούς της οικογένειας που κάποιοι μπορεί να τον αντιπροσωπεύουν περισσότερο ή λιγότερο. Για μένα η οικογένεια είναι εκείνη η κοινωνική ομάδα, μέσα στην οποία νιώθουμε ασφάλεια, αποδοχή, αγάπη. Εκεί όπου μπορούμε να αναπτυχθούμε και να εξελιχθούμε σαν άνθρωποι, όπως εμείς θα θέλαμε. Μια πόρτα και μια αγκαλιά που μένει ανοιχτή πάντα, ό,τι κι αν συμβεί. Ή τουλάχιστον κάπως έτσι θα έπρεπε να είναι.

Όταν οι γιαγιάδες και οι παππούδες αναλαμβάνουν τον γονεϊκό ρόλο απέναντι στα εγγόνια τους

Τα τελευταία χρόνια έχω συναντήσει αρκετούς παππούδες και αρκετές γιαγιάδες που είναι οι αποκλειστικοί φροντιστές για τα εγγόνια τους. Οφείλω να ομολογήσω ότι έχω νιώσει απέραντο θαυμασμό για όλα όσα προσπαθούν και καταφέρνουν σε αυτό το δύσκολο κομμάτι της ανατροφής των παιδιών. Οι γιαγιάδες και οι παππούδες αναλαμβάνουν αποκλειστικά τον γονεϊκό ρόλο σε περιπτώσεις που οι γονείς αδυνατούν να το κάνουν, είτε λόγω κάποιας σοβαρής σωματικής ή ψυχικής ασθένειας, είτε επειδή είναι τοξικοεξαρτημένοι, είτε ακόμα επειδή δεν βρίσκονται στη ζωή. 

Επιπλέον, σε κάποιες περιπτώσεις οι γονείς είναι κακοποιητικοί και τους έχει αφαιρεθεί η επιμέλεια και σε κάποιες άλλες εργάζονται σε ιδιαίτερες συνθήκες (πχ. ναυτικοί, εργασία στο εξωτερικό). Οι παραπάνω συνθήκες, άλλες σε μεγαλύτερο άλλες σε μικρότερο βαθμό, είναι εν δυνάμει τραυματικές για τα παιδιά και φυσικά δυσκολεύουν ακόμα περισσότερο τις γιαγιάδες και τους παππούδες. Σε κάποιες περιπτώσεις μάλιστα έχουν κληθεί να αναλάβουν αιφνίδια την ανατροφή των εγγονιών τους (π.χ. σε περιπτώσεις θανάτου των γονέων), με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τους ίδιους και για τα παιδιά.

Οικογένεια με παππούδες χέρια γιαγιάς και παιδιού

Ποιες δυσκολίες είναι πιθανό να αντιμετωπίσουν;

  • Προβλήματα υγείας: Πολλές φορές λόγω αυξημένης ηλικίας οι γιαγιάδες και οι παππούδες έχουν να αντιμετωπίσουν σοβαρά ή λιγότερο σοβαρά προβλήματα υγείας.
  • Οικονομικά προβλήματα: Λόγω μειωμένων εισοδημάτων σε αρκετές περιπτώσεις.
  • Διαχείριση της συμπεριφοράς ή πιθανών τραυμάτων των παιδιών: Τα παιδιά συχνά εμφανίζουν “δύσκολες” συμπεριφορές, εκφράζοντας έτσι πιθανά συναισθήματα άγχους και ανασφάλειας που μπορεί να έχουν.
  • Κοινωνική απομόνωση: Καθώς καλούνται να αναλάβουν την ανατροφή μικρών παιδιών, είναι πιθανό να απομακρυνθούν από συνομήλικους φίλους και παρέες, οι οποίες βρίσκονται σε μια εντελώς διαφορετική φάση ζωής.
  • Συναισθήματα άγχους, στρες ή κατάθλιψης.
Οικογένεια με παππούδες γιαγιά και εγγονή με κινητό

Ποια είναι τα θετικά τόσο για τους/τις παππούδες/γιαγιάδες και για τα παιδιά;

  • Δημιουργία υγιών συναισθηματικών σχέσεων: Παρά τις δυσάρεστες και εν δυνάμει τραυματικές εμπειρίες τόσο των παιδιών όσο και των παππούδων, μέσα από τη νέα οικογένεια που δημιουργείται, έχουν και οι δύο τη δυνατότητα να δημιουργήσουν εκ νέου στενές και ασφαλείς συναισθηματικές σχέσεις.
  • Διατηρείται η σύνδεση με τους βιολογικούς γονείς: Τόσο με τη φυσική παρουσία ή επικοινωνία, όπου αυτό είναι εφικτό, όσο και συναισθηματικά.
  • Οικείο περιβάλλον: Τα παιδιά που μεγαλώνουν μακριά ή χωρίς τους γονείς τους, καταλήγουν να βρίσκονται και να αναπτύσσονται σε ένα οικείο γι’ αυτά περιβάλλον. Ταυτόχρονα οι γιαγιάδες και οι παππούδες έχουν την ευκαιρία να ζήσουν εκ νέου και με μεγαλύτερη ωριμότητα και εμπειρία τον γονεϊκό ρόλο.
Οικογένεια με παππούδες γιαγιά και παππούς με εγγόνια

Πώς να ανταποκριθείτε καλύτερα σε αυτή τη νέα συνθήκη αν είστε γιαγιά ή παππούς

  • Φροντίστε τη σωματική σας υγεία, κάνοντας τις απαραίτητες εξετάσεις και τον τακτικό ιατρικό έλεγχο που είναι απαραίτητος.
  • Αναγνωρίστε τις ανάγκες σας, αλλά και αυτές των παιδιών και δείτε με ποιον τρόπο είναι εφικτό να υπάρχει μια ισορροπία στην κάλυψή τους. Είναι σημαντικό όλοι/ες να νιώθετε καλά μέσα στην οικογένεια.
  • Αναζήτηση ή δημιουργία ενός δικτύου κοινωνικής υποστήριξης. Είναι σημαντικό να έχετε δίπλα σας ανθρώπους που σας στηρίζουν και είναι πρόθυμοι να βοηθήσουν, τόσο με τα πρακτικά ζητήματα που μπορεί να προκύψουν σε μια οικογένεια (πχ. να κρατήσει κάποιος για λίγο τα παιδιά), όσο και συναισθηματικά.
  • Ζητήστε βοήθεια από ειδικούς. Αν νιώθετε το άγχος, την ανασφάλεια ή τα συναισθήματα κατάθλιψης να σας κατακλύζουν ή αν νιώθετε ότι δεν ξέρετε πώς να ανταποκριθείτε στις νέες συνθήκες είναι σημαντικό να ζητήσετε βοήθεια.

 Σε  αυτό το ταξίδι μην ξεχνάτε ότι είστε οικογένεια με όλες τις δυσκολίες, αλλά και τις όμορφες στιγμές που αυτή περιέχει. Και να θυμάστε να είστε επιεικής με τον εαυτό σας γιατί κάνετε το καλύτερο που μπορείτε.

Πετρούλα Δημητροπούλου

Πετρούλα Δημητροπούλου

Παιδαγωγός, Ψυχολόγος

Καλωσορίζουμε στην ομάδα των experts μας την Δημητροπούλου Πετρούλα. Είναι Ψυχολόγος (Bsc) και Παιδαγωγός (Bsc) και ασχολείται με παιδιά και ενήλικες. Από το 2013 έχει το δικό της κέντρο ειδικών θεραπειών στο Πόρτο Ράφτη, όπου παρέχει τις υπηρεσίες της στους ενήλικες και τα παιδιά της ευρύτερης περιοχής, ενώ παράλληλα έχει την εποπτεία όλης της θεραπευτικής ομάδας. Αγαπά πολύ τη δουλειά της και γι αυτό ψάχνει συνεχώς καινούριες μεθόδους και προγράμματα που θα την φέρουν πιο κοντά στο όραμά της: να δημιουργήσουμε έναν κόσμο με περισσότερη ενσυναίσθηση.

Διαβάστε περισσότερα
Κέντρο Στήριξης Παιδιών & Ενηλίκων, Δημητροπούλου Πετρούλα

Σε συνεργασία με:

Κέντρο Στήριξης Παιδιών & Ενηλίκων, Δημητροπούλου Πετρούλα

Καλωσορίζουμε με πολλή χαρά στην ομάδα μας το Κέντρο Στήριξης Παιδιών & Ενηλίκων, που δημιουργήθηκε το 2013 από την ψυχολόγο Δημητροπούλου Πετρούλα, στην περιοχή του Πόρτο Ράφτη. Το κέντρο στελεχώνεται από εξειδικευμένους/ες θεραπευτές/τριες και παρέχει υπηρεσίες λογοθεραπείας, εργοθεραπείας, ειδικής αγωγής, ψυχολογικής υποστήριξης, συμβουλευτικής γονέων, που απευθύνονται σε παιδιά και ενήλικες. Παράλληλα, η θεραπευτική ομάδα λειτουργεί ομαδικά και ατομικά προγράμματα παιχνιδιού, messy play, κοινωνικών δεξιοτήτων κ.α , ενώ συνεχώς εκπαιδεύεται για επιμορφώνεται για καινούρια προγράμματα και θεραπευτικά εργαλεία στον τομέα της ειδικής αγωγής και της ψυχικής υγείας.

Διαβάστε περισσότερα