Τα παιδιά φαίνεται να κλείνουν τους δίαυλους επικοινωνίας με τους γονείς τους, αρνούμενα να μοιραστούν μαζί τους αυτό που πραγματικά συμβαίνει μέσα τους και φαίνεται να βιώνουν την επικοινωνία με τους γονείς ως μη βοηθητική.

Γιατί όμως τα παιδιά σταματούν να μιλούν στους γονείς τους για θέματα που τα προβληματίζουν; Γιατί όλο και λιγότεροι γονείς καταφέρνουν να διατηρήσουν με τα παιδιά τους μια βοηθητικά αποτελεσματική σχέση;

Τα τελευταία χρόνια η επιστήμη της Ψυχολογίας μέσα από την κλινική πράξη είναι σε θέση να δώσει απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα.

Βασικό συστατικό για τη σύναψη μιας υγιής σχέσης είναι η αποδοχή του άλλου για αυτό που είναι. Μέσα από αυτή τη διαδικασία, το άτομο αισθάνεται ελεύθερο να εξελιχθεί και να αναπτυχθεί χωρίς περιορισμούς. Το πρόσωπο που δημιουργεί το αίσθημα της αποδοχής και της ασφάλειας αποπνέει μια σημαντική πηγή βοήθειας για το άτομο καθώς νιώθει άνεση να μοιραστεί μαζί του σκέψεις, συναισθήματα και όνειρα.

Φανταστείτε την αποδοχή σαν ένα γόνιμο έδαφος που επιτρέπει σε ένα μικρό σποράκι να εξελιχθεί, να ανθίσει και να γίνει ένα όμορφο λουλούδι.

Το χώμα απελευθερώνει την ικανότητα του σπόρου να αναπτυχθεί ωστόσο η ικανότητα αυτή υπάρχει αποκλειστικά μέσα στο σποράκι. Όπως και με το σποράκι έτσι και με το παιδί, χρειάζεται χώρο και χρόνο. Έτσι θα έχει τη δυνατότητα να πραγματώσει το δυναμικό του. Η γλώσσα της αποδοχής δίνει τη δυνατότητα στα παιδιά να ανοιχτούν.

Η γονεϊκή αποδοχή έχει θετική επίδραση στο παιδί. Συχνά, όμως, οι γονείς επιλέγουν την μη αποδοχή νομίζοντας ότι αν αποδεχτούν το παιδί τους εκείνο θα παραμείνει ίδιο. Με τον τρόπο αυτό, τα παιδιά αναπτύσσονται σε ένα περιβάλλον επιβαρυμένο από μηνύματα αξιολόγησης, επίκρισης, ηθικολογίας και εντολών. Η γλώσσα της μη αποδοχής δημιουργεί αμυντική στάση και δυσαρέσκεια που έχουν ως αποτέλεσμα τα παιδιά να κλείνονται στον εαυτό τους, να φοβούνται να μιλήσουν και σταδιακά να απομακρύνονται από κοινωνικές δραστηριότητες. Και τελικά να επιφέρει αρνητική επίδραση στη σχέση παιδιού-γονέα. 

Το κλειδί είναι οι γονείς να μάθουν τον τρόπο με τον οποίο μπορούν να εκδηλώσουν το εσωτερικό συναίσθημα αποδοχής για το παιδί. Δεν αρκεί ο γονέας να νιώθει την αποδοχή για το παιδί αλλά οφείλει και έμπρακτα να την επικοινωνήσει. Μέσα από αυτή την αποκάλυψη το παιδί επηρεάζεται θετικά στο να μάθει και να αποδεχτεί τον εαυτό του, τη μοναδικότητά του και την αξία του. Ταυτόχρονα, το παιδί από την εξάρτηση περνάει στην αυτονομία. Η αποδοχή προσφέρει στο παιδί ψυχική δύναμη, καλλιεργεί την αυτοπεποίθησή του και αναπτύσσει δεξιότητες επίλυσης προβλημάτων που ίσως παρουσιαστούν μελλοντικά.

Μιλάτε τη «γλώσσα της αποδοχής»;

Τα λόγια μπορούν να θεραπεύσουν. Τα λόγια μπορούν να προκαλέσουν εποικοδομητικές αλλαγές. Ο τρόπος με τον οποίο θα μιλήσετε στα παιδιά θα καθορίσει το πόσο βοηθητική ή όχι θα είναι η συζήτηση. Τα παιδιά χρειάζονται τα λόγια των γονέων για να έχουν μια στενή και ζωντανή σχέση.

ΜΗ ΛΕΚΤΙΚΗ ΑΠΟΔΟΧΗ

Παράλληλα υπάρχει και η μέθοδος της μη λεκτικής έκφρασης της αποδοχής. Εκφράζεται μέσα από τις χειρονομίες, τη στάση του σώματος, τις εκφράσεις του προσώπου και άλλες συμπεριφορές. Ένα παράδειγμα μη αποδοχής: αν κουνήσετε το χέρι σας με κατεύθυνση προς το παιδί, είναι πολύ πιθανόν το παιδί να καταλάβει ότι πρέπει να απομακρυνθεί ή να φύγει. Ενώ στην περίπτωση της αποδοχής: αν κουνήσετε το χέρι σας από το παιδί προς τα εσάς, πιθανώς να ερμηνευτεί από το παιδί ως ένα μήνυμα για να πλησιάσει ή να έρθει κοντά σας. Μέσα από μια απλή χειρονομία μεταφέρουμε μηνύματα τόσο αποδοχής όσο και μη αποδοχής.

ΜΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ

Οι γονείς θέλουν να αισθάνονται ότι το παιδί τούς χρειάζεται, ότι μαθαίνουν σωστά και ότι δεν κάνουν λάθη. Στην προσπάθειά τους γίνονται επεμβατικοί, μεταφέροντας τις ανησυχίες και τις ανασφάλειές τους στο παιδί. Αν, λοιπόν, αφήσετε το παιδί σας ελεύθερο να ασχοληθεί με μια δραστηριότητα, να κάνει λάθη και να δημιουργήσει, του δίνεται το μήνυμα ότι το αποδέχεστε για αυτό που είναι και για αυτό που κάνει.

ΠΑΘΗΤΙΚΗ ΑΚΡΟΑΣΗ

Πολλές φορές και η σιωπή δείχνει αποδοχή. Η παθητική ακρόαση χρησιμοποιείτε αποτελεσματικά για να κάνει το άτομο να αισθανθεί αποδεκτό καθώς ακούγεται η γνώμη του, δεν διακόπτεται και νιώθει ελεύθερο να εκφράσει τα συναισθήματα κατά τη διάρκεια που το άτομο απλώς τον ακούει. Τα λόγια επιστρέφουν σαν ηχώ στο άτομο και λειτουργούν θετικά στην αυτόβουλη επίλυση προβλημάτων και ενίσχυση της ωρίμανσης της προσωπικότητας.

Υπάρχει πιο θετικό και σημαντικό συναίσθημα από αυτό του παιδιού που νιώθει ότι το αγαπάνε; Γιατί η αποδοχή είναι μια έμπρακτή ένδειξη αληθινής αγάπης!

Χριστίνα – Ιωάννα Κόλμπου

Χριστίνα – Ιωάννα Κόλμπου

Ψυχολόγος - Ψυχοδυναμική Ψυχοθεραπεύτρια

Εκπαίδευση Πτυχίο: BSc (Hons) Psychological Science, Staffordshire University Μεταπτυχιακά: MA, Child Psychology for Education, Μεταπτυχιακό στην Ψυχολογία Παιδιών Εφαρμοσμένη σε Εκπαιδευτικά Πλαίσια, University of East...

Διαβάστε περισσότερα