7+1 τρόποι που δίνουν κίνητρο στο παιδί με ΔΕΠΥ

7+1 τρόποι που δίνουν κίνητρο στο παιδί με ΔΕΠΥ

«Θα μπορούσε να το κάνει αν προσπαθούσε περισσότερο» ή «Είναι απλά τεμπέλης». Πόσο συχνά έχετε ακούσει ανθρώπους να το λένε αυτό για το παιδί σας ή το έχετε σκεφτεί μόνοι σας; Το παιδί σας φαίνεται ικανό, αλλά συχνά για να ξεκινήσει τις εργασίες του σχολείου μοιάζει σαν ο γονιός να πρέπει να μετακινήσει το βουνό. Μήπως είναι παιδί με ΔΕΠΥ;

Τι σημαίνει αυτό για ένα παιδί με ΔΕΠΥ;

Η Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής και Υπερκινητικότητας (ΔΕΠΥ) συνάδει και με δυσκολία στη δημιουργία κινήτρου. Ορισμένοι ειδικοί πιστεύουν ότι η ΔΕΠΥ επηρεάζει περισσότερο τη δημιουργία κινήτρου σε σχέση με την εστίαση προσοχής και την συγκέντρωση.

Αιτίες έλλειψης κινήτρου

Οι αιτίες που τα παιδιά και οι έφηβοι με ΔΕΠΥ δυσκολεύονται να ξεκινήσουν και να ολοκληρώσουν εργασίες είναι νευρολογικής φύσεως.

Δυσκολίες σε εκτελεστικές λειτουργίες

Η ΔΕΠΥ συνήθως περιλαμβάνει δυσκολίες σε εκτελεστικές λειτουργίες – για παράδειγμα να μην μπορείς να οργανώσεις τις σκέψεις σου ή να ξεκινήσεις μια εργασία.

Ένα παιδί με ΔΕΠΥ έχει χαμηλότερα επίπεδα ντοπαμίνης συγκριτικά με τους νευροτυπικούς συνομηλίκους του.

Η ντοπαμίνη μας επιτρέπει να ρυθμίζουμε τις συναισθηματικές αντιδράσεις και να αναλαμβάνουμε δράση για να επιτύχουμε συγκεκριμένες ανταμοιβές. Είναι υπεύθυνη για τα συναισθήματα της ευχαρίστησης και της ανταμοιβής. Υπό την επιρροή της ΔΕΠΥ, η ντοπαμίνη δεν μεταδίδεται αποτελεσματικά, οπότε ένα παιδί δεν έχει το κίνητρο να ολοκληρώσει εργασίες.

Τρόποι αντιμετώπισης από τους γονείς

Τι μπορείτε να κάνετε εσείς ως γονείς για να παρακινήσετε το παιδί σας να ξεκινήσει τις εργασίες του και να ολοκληρώνει ό,τι ξεκινά;

Ενισχύστε το παιδί σας προσφέροντας του ευκαιρίες για λήψη αποφάσεων.

Έχουμε λιγότερα κίνητρα όταν κάποιος άλλος μας λέει τι να κάνουμε. Σε κανέναν δεν αρέσει να γκρινιάζει για να ξεκινήσει μια εργασία ως αγγαρεία. Δίνοντας στο παιδί σας μια αίσθηση ελέγχου, το ενθαρρύνετε να ξεκινήσει και να ολοκληρώσει μια εργασία. Ρωτήστε το παιδί σας πόσο χρόνο πιστεύει ότι θα χρειαστεί για μια εργασία και ζητήστε του να συγκρίνει τον πραγματικό χρόνο με την πρόβλεψή του. Ενθαρρύνετε το παιδί να βρει λύσεις για να ολοκληρώνει νωρίτερα.

Τι συμβαίνει μέσα στο μυαλό μου; Γιατί δεν συγκεντρώνομαι;

Θέστε στόχους.

Ο καθορισμός στόχων καθιστά πιο πιθανό να επιτευχθούν. Βάλτε το παιδί σας να δημιουργήσει έναν «οπτικοποιημένο πίνακα στόχων» στην αρχή του σχολικού έτους. Μπορεί να κόψει φωτογραφίες από περιοδικά ή να εκτυπώσετε μαζί φωτογραφίες από ιστοσελίδες και να κάνει ένα κολάζ που δείχνει τι θέλει να κατακτήσει και πού θέλει να φτάσει. Οι στόχοι πρέπει να είναι χρονικά καθορισμένοι – όπως π.χ. να διαβάζετε 10 σελίδες από ένα αγαπημένο βιβλίο σε μια εβδομάδα.

Χρησιμοποιήστε το “όταν … τότε”.

Υπάρχουν δύο τύποι κινήτρων: ενδογενής και εξωγενής. Όλοι θέλουμε τα παιδιά μας με ΔΕΠΥ να κάνουν κάτι επειδή ενδιαφέρονται να το κάνουν, όχι μόνο για να κερδίσουν ανταμοιβή. Αλλά μέχρι να εσωτερικεύσουν την ευχαρίστηση της ολοκλήρωσης, οι μαθητές με ΔΕΠΥ μπορεί να κάνουν περισσότερα με εξωτερικά κίνητρα, δηλαδή συγκεκριμένες «ανταμοιβές». Η παροχή υλικών ανταμοιβών λειτουργεί καλύτερα με βραχυπρόθεσμες δραστηριότητες και όχι με μακροπρόθεσμα επιτεύγματα. Αντί να επιβραβεύετε το παιδί σας για ικανοποιητικούς βαθμούς στο σχολείο, επιβραβεύστε το για την ολοκλήρωση των εργασιών που απαιτούνται για την επόμενη μέρα του στο σχολείο.

Κατακτήστε στόχους παίζοντας.

Ζητήστε από το παιδί σας να επιλέξει την αγαπημένη του μελωδία και ζητήστε του να εξασκήσει όλες τις ορθογραφικές του λέξεις πριν τελειώσει ο ήχος.

Συνδέστε μη ενδιαφέρουσες δραστηριότητες με άλλες που ενδιαφέρουν το παιδί.

Για παράδειγμα, εάν το παιδί σας ενδιαφέρεται για το ποδόσφαιρο, συνδέστε τα μαθηματικά με αθλητικές δραστηριότητες, όπως τον υπολογισμό της διάρκειας του αγώνα σε λεπτά, δευτερόλεπτα κλπ. Αν του αρέσει η μαγειρική, δείξτε του πώς να χρησιμοποιεί κλάσματα ώστε να μετρά τα συστατικά για μια αγαπημένη συνταγή.

Οργάνωση Σχολικής Μελέτης

Κρατήστε το παιδί σε κίνηση.

Αφήστε το να σταθεί όρθιο ενώ μελετάει. Κάνετε διαλείμματα ανάμεσα στις σχολικές εργασίες με σύντομες δραστηριότητες κίνησης, όπως στάσεις γιόγκα ή το γνωστό παιχνίδι «μουσικές καρέκλες».

Να είστε ρεαλιστικοί.

Όταν το παιδί σας βιώσει την επιτυχία, θα θέλει να επαναλάβει αυτήν την εμπειρία. Σκεφτείτε και καθορίστε πόσα μπορεί να ολοκληρώσει το παιδί σας σε έναν δεδομένο χρόνο και ζητήστε του να επιχειρήσει να τα φέρει εις πέρας.

Επαινείτε κυρίως την προσπάθεια έναντι της ικανότητας.

Οι μαθητές τα καταφέρνουν καλύτερα όταν πιστεύουν ότι η βελτίωση οφείλεται στην καταβολή πολλών προσπαθειών και όχι στη νοημοσύνη ή στις έμφυτες ικανότητες.

Παιδί με ΔΕΠΥ: Οργανώστε μαζί την καθημερινότητά σας

Robert J. McInerney & Kimberly A. Kerns (2003) Time Reproduction in Children with ADHD: Motivation Matters, Child Neuropsychology, 9:2, 91-108, DOI: 10.1076/chin.9.2.91.14506Motivation deficit in ADHD is associated with dysfunction of the dopamine reward pathway, https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/20856250

  • Χαρακτηριστικά παιδιού με ΔΕΠΥ
  • τι ειναι το ΔΕΠΥ
  • τι ειναι ΔΕΠΥ
  • συμπτώματα ΔΕΠΥ
  • παιδι με ΔΕΠΥ
  • μαθησιακές δυσκολίες
  • Κωνσταντίνα Φραντζεσκάκη
  • Διάγνωση ΔΕΠΥ
  • ΔΕΠΥ
  • ΔΕΠ-Υ
Κωνσταντίνα Φραντζεσκάκη

Εκπαιδευτικός, Πιστοποιημένη Εκπαιδεύτρια Γαλουχίας