Πίνακας περιεχομένων

Η διγλωσσία

Η διγλωσσία αποτελεί ένα σημαντικό πλεονέκτημα για όσα παιδιά έχουν την τύχη να το βιώσουν. Όμως, γύρω από αυτόν τον τομέα, υπάρχουν διάφοροι μύθοι που μπορεί να προκαλούν παρανοήσεις. Ας ανατρέξουμε σε ορισμένους από τους κύριους μύθους περί διγλωσσίας και να εξετάσουμε την αλήθεια πίσω από αυτούς. 

Μύθοι περί διγλωσσίας

1. Τα δίγλωσσα παιδιά μπερδεύουν τις δύο γλώσσες:

Πραγματικότητα: Τα δίγλωσσα παιδιά δεν μπερδεύουν τις δύο γλώσσες. Ο ανθρώπινος εγκέφαλος έχει την καταπληκτική ικανότητα να διαχωρίζει τις διάφορες γλώσσες από πολύ μικρή ηλικία. Τα δίγλωσσα βρέφη όχι μόνο μπορούν να ξεχωρίσουν τις δύο γλώσσες,  αλλά ακολουθούν παρόμοια αναπτυξιακά στάδια με τα μονόγλωσσα παιδιά. Ο εγκέφαλος τους έχει την ικανότητα να αναγνωρίζει, ήδη από τους πρώτους μήνες της ζωής του, διαφορές ακόμα και όταν οι δύο γλώσσες τους είναι παρόμοιες (πχ. Ισπανικά και Καταλανικά). Το πιο εντυπωσιακό μάλιστα είναι ότι τα βρέφη που μεγαλώνουν σε δίγλωσσο περιβάλλον είναι σε θέση να διακρίνουν διαφορές ακόμα και μεταξύ άλλων γλωσσών, ακόμα κι αν δεν έχουν έρθει σε επαφή με τις συγκεκριμένες γλώσσες. Τα μονόγλωσσα βρέφη δεν μπορούν να το κάνουν αυτό. 

Διγλωσσία: Μύθοι, Πλεονεκτήματα και Μειονεκτήματα

2. Επιβράδυνση εκμάθησης:

Πραγματικότητα: Παρόλο που μπορεί να υπάρχει μια ελαφρά καθυστέρηση στην έναρξη της ομιλίας, τα δίγλωσσα παιδιά συνήθως εμφανίζουν ποικίλες ικανότητες σε άλλους τομείς, όπως η γραφή και η γλωσσική κατανόηση, τα οποία θα αναλύσουμε παρακάτω. Γενικά τα μονόγλωσσα και τα δίγλωσσα παιδιά δε διαφέρουν σημαντικά στη γλωσσική τους συμπεριφορά: τείνουν να κάνουν τα ίδια αναπτυξιακά λάθη.  

Διγλωσσία: Μύθοι, Πλεονεκτήματα και Μειονεκτήματα

3. Η διγλωσσία προκαλεί σύγχυση:

Πραγματικότητα: όχι απλά δεν προκαλείται σύγχυση αλλά αντιθέτως οι δίγλωσσοι έχουν την ικανότητα να αντιλαμβάνονται διαφορές και να προσαρμόζονται ευέλικτα και με μεγάλη ευκολία σε διάφορα γλωσσικά περιβάλλοντα. Τα δίγλωσσα παιδιά γενικά δεν “ανακατεύουν” τις δύο γλώσσες, εκτός αν το κάνουν επίτηδες ή για διασκέδαση. Αυτό εξαρτάται κυρίως από το ποιος είναι ο συνομιλητής τους. Το “ανακάτεμα” γλωσσών – όταν συμβαίνει – συνήθως δεν είναι ένδειξη γλωσσικής σύγχυσης: – οι ενήλικες δίγλωσσοι το κάνουν επίσης. Συνήθως συμβαίνει όταν μιλούν με άλλα δίγλωσσα παιδιά, όχι όταν μιλούν με μονόγλωσσα. 

4. Τα δίγλωσσα παιδιά έχουν μικρότερο λεξιλόγιο:

Πραγματικότητα: Αν και μπορεί να υπάρχει μια ελαφριά μείωση του λεξιλογίου σε κάθε γλώσσα ξεχωριστά, το συνολικό λεξιλόγιο των δίγλωσσων παιδιών είναι εξίσου πλούσιο. 

Διγλωσσία: Μύθοι, Πλεονεκτήματα και Μειονεκτήματα

Πλεονεκτήματα

Τα δίγλωσσα παιδιά εμφανίζουν πλεονεκτήματα σε πολλούς τομείς, προσφέροντας μια ευρεία σειρά οφελών:

1. Ενίσχυση Γενικής Γλωσσικής Ευφυΐας:

  • Η διγλωσσία συνδέεται με την αύξηση της γλωσσικής ευφυΐας, επιτρέποντας στα παιδιά να αντιληφθούν και να εκφράσουν ιδέες με ευκολία.

2. Βελτίωση Κοινωνικής Ευαισθησίας:

  • Τα δίγλωσσα παιδιά τείνουν να αναπτύσσουν εξαιρετικές κοινωνικές ικανότητες, καθώς αναπτύσσουν τη δυνατότητα να επικοινωνούν αποτελεσματικά σε διαφορετικά πολιτιστικά περιβάλλοντα.

3. Ευκολότερη Μάθηση Άλλων Γλωσσών:

  • Η διγλωσσία παρέχει μια εξαιρετική βάση για τη μελλοντική μάθηση άλλων γλωσσών, διευκολύνοντας την κατανόηση και την εξάσκηση.

4. Πρόωρες Δεξιότητες Ανάγνωσης:

  • Τα δίγλωσσα παιδιά συχνά εμφανίζουν πρόωρες δεξιότητες ανάγνωσης, καθώς η εξοικείωσή τους με διάφορες γλώσσες ενισχύει τις γραμματικές και συντακτικές τους ικανότητες.

Μειονεκτήματα

1. Πιο Αργή Απόκτησης Γλώσσας:

Ένα αναγνωρίσιμο μειονέκτημα της διγλωσσίας είναι η ενδεχόμενη πιο αργή ροή απόκτησης γλώσσας, λόγω του επιπλέον βάρους που επιφέρει η απόκτηση δύο γλωσσών. Ωστόσο, φαίνεται να είναι προσωρινό και να αντισταθμίζεται από τα συνολικά οφέλη της διγλωσσίας.

2. Επιβράδυνση Εμφάνισης των Πρώτων Λέξεων:

Ορισμένα δίγλωσσα παιδιά μπορεί να είναι “αργοί ομιλητές”, αλλά αυτό εμπίπτει στα φυσιολογικά όρια της ποικιλίας στο χρόνο εμφάνισης των πρώτων λέξεων. Η ποικιλία αυτή παρουσιάζεται και σε μονόγλωσσα παιδιά, χωρίς να αποτελεί ξεχωριστό χαρακτηριστικό της διγλωσσίας.

Τελικώς, τα πλεονεκτήματα της διγλωσσίας φαίνεται να υπερέχουν των πιθανών μειονεκτημάτων. Τα δίγλωσσα παιδιά θα πρέπει να αγκαλιάζουν με χαρά τα πλεονεκτήματα της διγλωσσίας, αντιμετωπίζοντας με επιτυχία τυχόν προσωρινά μειονεκτήματα. Η διγλωσσία δεν είναι απλώς μια γλωσσική κατάσταση, αλλά μια πύλη προς έναν πλούτο ευκαιριών για ανάπτυξη και εμπειρίες. Η διγλωσσία ανοίγει τον δρόμο προς μια ενισχυμένη γλωσσική και γενική ανάπτυξη, παρέχοντας στα παιδιά μια πολυποίκιλη προοπτική στον κόσμο της γνώσης και της πολυπολιτισμικότητας.

Αγγελική Δαβίτη

Αγγελική Δαβίτη

Ιδιοκτήτρια Κέντρου Ξένων Γλωσσών και Summer camp

Η Αγγελική Δαβίτη είναι εκπαιδευτικός και ιδιοκτήτρια κέντρου ξένων γλωσσών και Summer camp. Έχει ιδρύσει το Young Travelers School καθώς και το YT Summer Camp και το όνειρό της είναι να παρέχει την καλύτερη δυνατή εκπαιδευτική εμπειρία στους μαθητές της και ταυτόχρονα να βοηθήσει τους γονείς να μάθουν να επιλέγουν ποιοτικές εκπαιδευτικές υπηρεσίες.

Διαβάστε περισσότερα

Bialystok, Luk, Peets & Yang,  (2010). Receptive vocabulary differences in monolingual and bilingual children. Available from: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4349351/ 

François Grosjean, (2008). Studying bilinguals. Oxford: Oxford University Press

Janet F. Werker and Krista Byers-Heinlein, (2008). Bilingualism in infancy: first steps in perception and comprehension. University of British Columbia, Canada.  Available from: https://static1.squarespace.com/static/555906d9e4b0251d92d5635a/t/55625109e4b0630863167da5/1432506633221/Werker_etal.pdf