Τα προβλήματα διάσπασης προσοχής και υπερκινητικότητας έχουν γίνει ιδιαιτέρως κοινά στον Δυτικό και Δυτικοποιημένο κόσμο. Ολοένα και περισσότερα παιδιά, αλλά και ενήλικες, δυσκολεύονται να συγκεντρωθούν και να ολοκληρώσουν μικρές, διακριτές εργασίες. Η ΔΕΠΥ είναι πολύ πιθανό να ακολουθήσει ένα παιδί μέχρι και τα ενήλικα χρόνια του, πράγμα που πολλές φορές σημαίνει δια βίου φαρμακευτική αγωγή, προκειμένου να υποστηριχθούν οι γνωστικές και εγκεφαλικές λειτουργίες.
Πέρα από τη φαρμακευτική, ψυχολογική και συμπεριφορική υποστήριξη, αξίζει τον κόπο να αναρωτηθούμε για ποιο λόγο υπάρχει αυτή η εκρηκτική αύξηση στην διάσπαση προσοχής και υπερκινητικότητας, να πάμε δηλαδή στην ρίζα αυτού του προβλήματος και να προσφέρουμε μια επιπλέον σειρά από ουσιαστικές και στοχευμένες λύσεις. Εφόσον μιλάμε για κατεξοχήν εγκεφαλικές λειτουργίες, διερευνούμε την επιστημονική βιβλιογραφία για να ανακαλύψουμε κατά πόσο ο παιδικός εγκέφαλος δέχεται εξωγενείς επιδράσεις που να περιορίζουν ή να υποβαθμίζουν τις δυνατότητες του.
Βρίσκουμε πράγματι ότι υπάρχει μια ποικιλία χημικών ουσιών που χρησιμοποιούνται σε αμέτρητα οικιακά προϊόντα και οι οποίες έχουν ξεκάθαρη νευροτοξική χρήση, δηλαδή βλάπτουν τον εγκέφαλο σε πολλαπλά επίπεδα και διαφορετικούς μοριακούς μηχανισμούς. Πρόκειται για μια ομάδα των λεγόμενων αναπτυξιακών τοξινών, οι οποίες επηρεάζουν την υγεία και ανάπτυξη των παιδιών. Απουσία ιδιαίτερου νομικού πλαισίου αυτή τη στιγμή, οι χημικές αυτές ουσίες χρησιμοποιούνται νόμιμα και κατά κόρον στην βιομηχανία και σε χιλιάδες προϊόντα που χρησιμοποιούμε στην καθημερινή μας ζωή.
Οι αρνητικές επιδράσεις αυτών των ουσιών ξεκινάνε συνήθως από την ενδομήτριο ζωή, όταν η μέλλουσα μητέρα εν αγνοία της χρησιμοποιεί και έρχεται σε επαφή με καθημερινά προϊόντα που είναι σημαντικές πηγές αναπτυξιακών τοξινών, κάποιες από τις οποίες έχουν νευροτοξική φύση. Η έκθεση μπορεί να συνεχιστεί και μετά την γέννηση αν υπάρχουν πολλαπλές πηγές τέτοιων χημικών ουσιών στο σπίτι.
Γνωρίζουμε από την επιστημονική βιβλιογραφία ότι όσο νωρίτερα ξεκινά η έκθεση σε τέτοιες χημικές ουσίες, τόσο βαθύτερες και μη αντιστρεπτές είναι οι αλλαγές που επιφέρουν. Επομένως οι τρεις βασικές ομάδες κινδύνου είναι
Οι εγκυμονούσες γυναίκες και γονείς βρεφών, νηπίων και παιδιών σχολικής ηλικίας είναι οι άνθρωποι που έχουν τη δύναμη με τις καθημερινές επιλογές τους μέσα στο σπίτι να αλλάξουν αποφασιστικά το τοπίο. Ο περιορισμός της έκθεσης των παιδιών σε νευροτοξικές αναπτυξιακές τοξίνες είναι από τις πιο σημαντικές επενδύσεις για την βραχυπρόθεσμη και μακροπρόθεσμη υγεία και ευτυχία των παιδιών μας.
Η έγκυρη ενημέρωση των τωρινών γονέων για αυτά τα θέματα είναι ο πιο ουσιαστικός τρόπος για να προστατέψουμε την νέα γενιά και την δυνατότητα τους να γίνουν παραγωγικοί, επιτυχημένοι και ευτυχισμένοι άνθρωποι.
European Environment Agency and UNEP Annual Message on the State of Europe’s Environment. Chemicals in the European Environment: Low Doses, HighStakes? https://wedocs.unep.org/bitstream/handle/20.500.11822/8723/Chemicals_in_the_European_Environment.pdf?sequence=3&isAllowed=yLenters, V., Iszatt, N., Forns, J., Čechová, E., Kočan, A., Legler, J., ... & Eggesbø, M. (2019). Early-life exposure to persistent organic pollutants (OCPs, PBDEs, PCBs, PFASs) and attention-deficit/hyperactivity disorder: A multi-pollutant analysis of a Norwegian birth cohort. Environment International, 125, 33-42. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0160412018306810Kidd, P. M. (2000). Attention deficit/hyperactivity disorder (ADHD) in children: rationale for its integrative management. Alternative Medicine Review, 5(5), 402-428.Kahn, L. G., Philippat, C., Nakayama, S. F., Slama, R., & Trasande, L. (2020). Endocrine-disrupting chemicals: implications for human health. The lancet Diabetes & endocrinology, 8(8), 703-718.Sussman, T. J., Baker, B. H., Wakhloo, A. J., Gillet, V., Abdelouahab, N., Whittingstall, K., ... & Posner, J. (2022). The relationship between persistent organic pollutants and Attention Deficit Hyperactivity Disorder phenotypes: Evidence from task-based neural activity in an observational study of a community sample of Canadian mother-child dyads. Environmental Research, 206, 112593.Vandenberg, L. N. (2019). Low dose effects challenge the evaluation of endocrine disrupting chemicals. Trends in food science & technology, 84, 58-61.Diamanti-Kandarakis, E., Bourguignon, J. P., Giudice, L. C., Hauser, R., Prins, G. S., Soto, A. M., ... & Gore, A. C. (2009). Endocrine-disrupting chemicals: an Endocrine Society scientific statement. Endocrine reviews, 30(4), 293-342.Environmental Working Group. (2005). Body Burden - Pollution in Newborns. https://www.ewg.org/research/body-burden-pollution-newbornsPrimal Baby. (2022). Στεγνό καθάρισμα - ένας αόρατος και πολύ υποτιμημένος κίνδυνος. https://www.primal-baby.com/dry-cleaning
