Πίνακας περιεχομένων

Τι είναι τα όρια και ποιες κατηγορίες υπάρχουν

Όρια είναι τα λεκτικά “περιθώρια” που θέτουν οι γονείς για τη διασφάλιση της σωματικής και συναισθηματικής ασφάλειας όλων των μελών της οικογένειας και των άλλων (Momentous Institute). Υπάρχουν κατηγορίες ορίων που θα πρέπει οι γονείς να θέσουν στα παιδιά τους. Αυτές είναι οι εξής: 

Σωματικά όρια 

Περιλαμβάνουν τη σωματική επαφή μεταξύ μας και των άλλων (άγγιγμα, χάδια, χτυπήματα) και την κάλυψη των σωματικών μας αναγκών (ύπνος, φαγητό, ξεκούραση). 

Παραδείγματα: δεν επιτρέπονταιτα χτυπήματα, δεν επιτρέπεται να μας αγγίζουν ξένοι σε ευαίσθητα σημεία του σώματός μας, ύπνος στις 9, κ.α. 

Συναισθηματικά όρια 

Σχετίζονται με τον σεβασμό των συναισθημάτων μας και των συναισθημάτων των υπολοίπων μελών (ζήλια, πειράγματα, κ.α.).

Παραδείγματα: δεν κοροϊδεύουμε τον άλλον όταν κλαίει, δεν προκαλούμε αρνητικά συναισθήματα στον άλλον πειράζοντάς τον, κ.α. 

Ένας οδηγός για τη θέσπιση ορίων στα παιδιά με βάση την ηλικία

Λεκτικά όρια 

Έχουν σχέση με το πώς επιτρέπεται να μιλούν τα μέλη της οικογένειας μεταξύ τους (προσβολές, βρισιές, τόνος φωνής, κ.α.). 

Παραδείγματα: μιλάμε σε ήπιο τόνο, δε χρησιμοποιούμε βρισιές ή προσβολές, κ.α. 

Όρια σχετικά με τα υλικά 

Πρόκειται για όρια που έχουν σχέση με τον σεβασμό των αντικειμένων των μελών της οικογένειας (προσωπικά αντικείμενα, παιχνίδια, κ.α.).

Παραδείγματα: δεν καταστρέφουμε τα πράγματα των άλλων, προσέχουμε τα πράγματα μας, κ.α.

Όρια σε σχέση με τις ευθύνες 

Το κάθε μέλος της οικογένειας έχει τις δικές του ευθύνες. Οι γονείς ευθύνονται για την ασφάλεια των παιδιών, του σπιτιού και της εργασίας τους και τα παιδιά έχουν ευθύνη για τη σχολική τους επίδοση και τις δραστηριότητές τους. 

Παραδείγματα: είμαστε συνεπείς στις υποχρεώσεις μας, κάνουμε τα καθήκοντά μας, κ.α.

Ένας οδηγός για τη θέσπιση ορίων στα παιδιά με βάση την ηλικία

Ψηφιακά όρια

Τα όρια αυτά έχουν σχέση με τη χρήση ηλεκτρονικών συσκευών και κοινωνικών μέσων. 

Παραδείγματα: μια ώρα χρήση οθονών, δημιουργία προφίλ στα κοινωνικά μέσα, κ.α. 

Όρια σπιτιού 

Κάθε οικογένεια έχειτη δική της ρουτίνα. Συγκεκριμένη ώρα ύπνου, φαγητού, εξόδου, κτλ. Τα όρια αυτά έχουν σχέση, λοιπόν, με τον σεβασμό της ρουτίνας που υπάρχει στο σπίτι. 

Παραδείγματα: ησυχία τις μεσημεριανές ώρες, επιστροφή από έξοδο συγκεκριμένη ώρα.

(Taylor Counseling Group) 

Ποια είναι τα όρια με βάση την ηλικία

Βρέφη (έως 12 μηνών) 

Σε αυτήν την ηλικία, τα παιδιά δε μπορούν να αντιληφθούν την έννοια των ορίων. Για αυτό, είναι σημαντικό να ακολουθείτε μια ρουτίνα, προκειμένου να θέσετε τα όρια που σχετίζονται με τη σωματική ασφάλεια των παιδιών σας. 

  • Πρόγραμμα ύπνου 
  • Συναισθηματική ασφάλεια 
  • Διατροφή 
Ένας οδηγός για τη θέσπιση ορίων στα παιδιά με βάση την ηλικία

Νήπια και προσχολική ηλικία (1 έως 5 ετών) 

Τα νήπια θα αντιληφθούν τα όρια εάν τα εξηγήσετε με απλά λόγια και είστε ξεκάθαροι σε σχέση με αυτά. Είναι η πιο απαιτητική ηλικία, διότι αρχίζουν να ανακαλύπτουν τους ηθικούς κανόνες και να “δοκιμάζουν” τις δυνατότητές τους και τα όριά σας. Πρέπει λοιπόν, να εστιάσετε στη διαμόρφωση κατάλληλης συμπεριφοράς των παιδιών σας μέσω της θέσπισης των παρακάτω: 

  • Σωματικά όρια (κατάλληλη αλληλεπίδραση με τους άλλους) 
  • Συναισθηματικά όρια (κατάλληλη έκφραση συναισθημάτων) 
  • Λεκτικά όρια (κατάλληλη επικοινωνία με τους άλλους) 
  • Όρια σχετικά με τα υλικά (σεβασμόςτων αντικειμένων των άλλων) 

Παιδιά (6 έως11 ετών) 

Τα παιδιά σχολικής ηλικίας ξεκινούν να έχουν υποχρεώσεις λόγω σχολείου. Έχοντας διασφαλίσει και διατηρώντας τα παραπάνω όρια, οι γονείς παιδιών 6 έως11 ετών θα πρέπει να επικεντρωθείτε στη θέσπιση: 

  • Ορίων σε σχέση με τις ευθύνες(υπευθυνότητα των παιδιών) 
  • Ψηφιακών ορίων (χρήση ηλεκτρονικών συσκευών) 

Εφηβεία (12 έως18 ετών) 

Η εφηβεία είναι η δεύτερη πιο απαιτητική ηλικία για τους γονείς. Έχουν να αντιμετωπίσουν την ανεξαρτησία και την αντιδραστικότητα των παιδιών τους, ενώ παράλληλα προσπαθούν να διασφαλίσουν την ασφάλειά τους. 

  • Ψηφιακά όρια (δημιουργία προφίλ στα κοινωνικά μέσα) 
  • Όρια σπιτιού (επιστροφή συγκεκριμένη ώρα από έξοδο) 

(Kaminski, 2022) 

Τα βασικά βήματα για τη θέσπιση των ορίων

  • Ξεκαθαρίστε τα όρια με τον άλλον γονέα.
  • Κάντε ένα πλάνο ανταμοιβών-συνεπειών.
  • Ενημερώστε τα παιδιά για τα όρια που ισχύουν. 
  • Συζητήστε μαζί τους και λύστε τους τις απορίες. 
  • Παραμείνετε σταθεροί στην τήρηση των ορίων.
  • Προσαρμόστε τα όρια με βάση την ηλικία των παιδιών.

(Jonah Green and Associates LLC, 2010)

Ιωάννα Τρικούπη-Μπάγια

Ιωάννα Τρικούπη-Μπάγια

Ψυχολόγος MSc

Η Ιωάννα Τρικούπη-Μπάγια είναι ψυχολόγος και έχει δημιουργήσει τη σελίδα @easyparenting_GR στο Instagram με στόχο όλοι οι γονείς να έχουν πρόσβαση σε επιστημονικές οδηγίες σχετικά με την ψυχοκοινωνική ανάπτυξη των παιδιών τους. Μεγάλο μου όνειρο είναι να εκπαιδεύω γονείς με παιδιά όλων των ηλικιών, έτσι ώστε να είναι προετοιμασμένοι για κάθε δοκιμασία που θα συναντήσουν.

Διαβάστε περισσότερα

Jonah Green and Associates LLC (2010). EFFECTIVE LIMIT SETTING: IDEAS FOR PARENTS. Ανακτήθηκε από: https://childandfamilymentalhealth.com/adhd/effective-limit-setting-ideas-for-parents/

Kaminski, A. (2022). A Guide To Setting Age-Appropriate Limits For Children. Ανακτήθηκε από:https://www.psy-ed.com/wpblog/setting-limits-for-children/

Momentous Institute (2023). Limit setting 101. Ανακτήθηκε από: https://momentousinstitute.org/resources/limit-setting-101

Taylor Counseling Group (2022). 10 Ways To Set Boundaries With Difficult Family Members. Ανακτήθηκε από: https://taylorcounselinggroup.com/blog/set-boundaries-for-difficult-family-members/#:~:text=Though%20each%20situation%20is%20unique,sleep%20or%20rest%20and%20drink.